Openformats.org - Историја на измените

Admin: 12 ревизии: initial

2011-01-29T16:31:50Z

12 ревизии: initial

← Претходна преработка	Преработка од 18:31, 29 јануари 2011
(нема разлика)

Admin: Отворени формати moved to Openformats.org

2007-05-29T16:16:10Z

Отворени формати moved to Openformats.org

← Претходна преработка	Преработка од 18:16, 29 мај 2007
(нема разлика)

Admin на 16:07, 29 мај 2007

2007-05-29T16:07:46Z

← Претходна преработка		Преработка од 18:07, 29 мај 2007
Ред 130:		Ред 130:

	=== Формати за слики ===		=== Формати за слики ===

			Да ги разгледаме најважните [[Отворен формат\|отворени формати]] за процесирање слики препорачани за употреба.

			[[JPEG]] е еден од најефикасните формати за компресија на слики. Овој [[отворен формат]] е „лесен“ и дозволува Вие да го одредите нивото на компресија, знаејќи дека колку поголема е компресијата, помал е квалитетот на сликата. [[JPEG]] се процесира преку т.н. натрупана компресија: сликата е значајно сменета ако ја отворите и зачувате со друго ниво на компресија. Варијанта на овој формат, прогресивниот [[JPEG]], дозволува да го оптимизирате времето потребно за приказ на сликата на Интернет. Новиот JPEG_2000 стандард, моментално дефиниран, ќе дозволува подобар однос на квалитет и компресија, како и индексирање на сликата со клучни зборови.

			[[PNG]] (Portable Network Graphics) доаѓа во форма на PNG-8 или PNG-24, и двата [[Отворен формат\|отворени формати]] ослободени од лиценца. Тие ја претставуваат принципиелната замена за GIF форматот, специјално создадени да го оптимизираат приказот на слики на Интернет. Форматот дозволува компресија на податоци без загуба на информации и е поддржан од речиси сите прелистувачи. Големината на [[PNG]] сликата сепак е значително поголема од еквивалент во [[JPEG]] форматот. Сепак, [[PNG]] во голема мера го зменува GIF за 8-битни (или помалку) слики.

			[[SVG]] (Scalable Vector Graphics) е векторски формат кој се користи за векторска обработка на податоци/слики и кој постои благодарение на група за проучување создадена во 1998г. од страна на W3 конзорциумот. Ова е формат базиран на уште еден јавен стандард ([[XML]], [[CSS]], [[HTML]]) кој дозволува создавање на векторски слики на кои може да им се зголемува големината, совршени за заштедување на бендвит, се оптимизираат слоеви и има опции за зумирање без губење на квалитет на сликата. Графиките создадени во [[SVG]] може да се динамички или интерактивни, да се групираат, трансофмираат, да се создаваат графички објекти во други објекти и да им се даваат атрибути за изгледот.

			== Отворени аудио формати ==

			[[Ogg\|Ogg Vorbis]] е аудио формат со компресија со загуба кој е целосно отворен, со слободна лиценца. Развиен е со цел да ги замени неслободните формати кои моментално се користат (Mp3, WMA, итн.).

			Брзо обасјнување за тоа што значи имет:
			* [[Ogg]] е името на форматот развиен од Xiph.org за аудио, видео и мета-податоци.
			* Vorbis е името на шемата за аудио компресија која евентуално ќе биде вклучена во [[Ogg]]. Други формати кои може да се вклучат во [[Ogg]] се и [[Flac]] и Speex.

			Има многу програми и библиотеки кои користат [[Ogg\|Ogg Vorbis]] датотеки за различни платформи ([[BeOS]], Mac OS X, [[GNU/Linux]], Windows, и сл.). Пример за два најпознати плеери кои овозможуваат пуштање на овој формат се [[Xmms]] за [[GNU/Linux]] и WinAMP за Windows.

			[[FLAC]] е формат со компресија без загуба кој е целосно отворен. Може да се користи со неговиот стандарен контејнер или со [[Ogg]] контејнерот на Xiph.org.

			Моментално може да се користи под [[GNU/Linux]], Mac OS X и Windows. Како додаток, достапен е во две [[Java]] извршни датотеки што овозможува овој формат да се користи на било која платформа која ја поддржува [[Java виртуелна машина\|Java виртуелната машина]].



	[[Категорија:Отворени формати]]		[[Категорија:Отворени формати]]

Admin: /* Формати за слики */

2007-05-29T13:30:16Z

Формати за слики

← Претходна преработка		Преработка од 15:30, 29 мај 2007
Ред 133:		Ред 133:


			[[Категорија:Отворени формати]]







	[[Категорија:~~Oтвoрени~~ формати]]

Admin: /* Формати за слики */

2007-05-29T13:29:55Z

Формати за слики

← Претходна преработка		Преработка од 15:29, 29 мај 2007
Ред 141:		Ред 141:


	[[Категорија:~~Отоврени~~ формати]]		[[Категорија:Oтвoрени формати]]

Admin на 13:27, 29 мај 2007

2007-05-29T13:27:55Z

Прикажи промени

Admin на 12:25, 29 мај 2007

2007-05-29T12:25:35Z

← Претходна преработка		Преработка од 14:25, 29 мај 2007
Ред 9:		Ред 9:
	[[Отворен формат]] - Форматот на датотеката е отворен ако режимот за претставување на податоците е транспарентен и/или спецификациите за форматот е јавно достапен. Отворените формати се вообичаени стандарди предодредени од јавните авторитети или интернационални институции чија цел е да воспостават норми за софтверска [[интероперабилност]]. Сепак постојат случаи кога спецификациите за отворените формати издадени од некоја компанија се јавно достапни за секого. Треба да се забележи дека отворените формати можат да се испрограмираат на транспарентен начин (читливи во секој текстуален уредувач, како што е случајот со маркап јазиците) или во бинарен режим (нечитливи во текстуален уредувач но преку декодирање се добиваат спецификациите на датотеката).		[[Отворен формат]] - Форматот на датотеката е отворен ако режимот за претставување на податоците е транспарентен и/или спецификациите за форматот е јавно достапен. Отворените формати се вообичаени стандарди предодредени од јавните авторитети или интернационални институции чија цел е да воспостават норми за софтверска [[интероперабилност]]. Сепак постојат случаи кога спецификациите за отворените формати издадени од некоја компанија се јавно достапни за секого. Треба да се забележи дека отворените формати можат да се испрограмираат на транспарентен начин (читливи во секој текстуален уредувач, како што е случајот со маркап јазиците) или во бинарен режим (нечитливи во текстуален уредувач но преку декодирање се добиваат спецификациите на датотеката).

	~~'''~~Затворен формат~~'''~~ - Форматот на датотеката е затворен или неслободен ако режимот за претставување на податоците е недостапен и неговите спецификации не се јавно достапни. Неслободните формати се развиени од софтверски компании со цел да овозможат кодирање на податоците произведени од нивните апликации. Само софтверот произведен компанијата која ги поседува спецификациите за форматот на датотеката ќе може правилно и целосно да чита и запишува податоци од/во датотеката. Неслободните формати исто така може да се заштитат и преку употребата на патенти и сопственикот на патентот може да бара финансиски или други средства за користење или имплементација на форматот во софтвер изработен од трето лице.		[[Неслободни формати\|Затворен формат]] - Форматот на датотеката е затворен или неслободен ако режимот за претставување на податоците е недостапен и неговите спецификации не се јавно достапни. Неслободните формати се развиени од софтверски компании со цел да овозможат кодирање на податоците произведени од нивните апликации. Само софтверот произведен компанијата која ги поседува спецификациите за форматот на датотеката ќе може правилно и целосно да чита и запишува податоци од/во датотеката. Неслободните формати исто така може да се заштитат и преку употребата на патенти и сопственикот на патентот може да бара финансиски или други средства за користење или имплементација на форматот во софтвер изработен од трето лице.

	'''Терминолошка забелешка''': овде велиме неслободен, за разлика од другите што велат затворен. Не сакаме да сугерираме со нашиот избор на термини дека се што не е неслободно задолжително е и јавно достапно за сите. Потенциравме во претходниот пасус дека има многу формати чии спецификации се јавни (=отворени) кои сепак се развиени од софтверски компании. Разликата помеѓу отворен и неслободен (или затворен) формат, се состои исклучиво во јавно-достапните спецификации на тие формати.		'''Терминолошка забелешка''': овде велиме неслободен, за разлика од другите што велат затворен. Не сакаме да сугерираме со нашиот избор на термини дека се што не е неслободно задолжително е и јавно достапно за сите. Потенциравме во претходниот пасус дека има многу формати чии спецификации се јавни (=отворени) кои сепак се развиени од софтверски компании. Разликата помеѓу отворен и неслободен (или затворен) формат, се состои исклучиво во јавно-достапните спецификации на тие формати.

Admin: /* Неслободни формати со јавни спецификации */

2007-05-29T12:03:19Z

Неслободни формати со јавни спецификации

← Претходна преработка		Преработка од 14:03, 29 мај 2007
Ред 82:		Ред 82:
	* TIFF, исто така во сопственост на '''Adobe''';		* TIFF, исто така во сопственост на '''Adobe''';

	[[Категорија:~~Слободен софтвер~~]]		[[Категорија:Отворени формати]]

Admin: /* Неслободни формати со јавни спецификации */

2007-05-29T12:03:05Z

Неслободни формати со јавни спецификации

← Претходна преработка		Преработка од 14:03, 29 мај 2007
Ред 82:		Ред 82:
	* TIFF, исто така во сопственост на '''Adobe''';		* TIFF, исто така во сопственост на '''Adobe''';

	[[Категорија:~~Отвoрени формати~~]]		[[Категорија:Слободен софтвер]]

62.162.214.67: /* Што е формат? */

2007-05-29T11:58:59Z

Што е формат?

← Претходна преработка		Преработка од 13:58, 29 мај 2007
Ред 1:		Ред 1:
	== Што е формат? ==		== Што е формат? ==

	Кога пишувате текст, изменувате слика, создавате веб страни, слушате песна или гледате некој од Вашите омилени филмови на вашиот компјутер, се справувате со датотеки. За овие датотеки да може да бидат отворени, прочитани и изменети со Вашите апликации, тие мора да бидат во некаков формат. Форматот е тоа што овозможува апликацијата да ги разбере податоците кои се складирани во датотеката. Форматот, со други зборови, е режим за претставување на овие податоци. Многу често, форматите на датотеките се обележани со три знаци ~~нарешени~~ екстензија или проширување, кое следува по нивното име. На пр. mypage.htm е документ напишан во [[HTML]]; Има специфични формати за слики (како [[JPEG]], [[PNG]], GIF, TIF, BMP), обични текстуални датотеки (ASCII, најчесто обележани со проширувањето .txt), за форматиран текст ([[HTML]], RTF, DOC, [[Отворен формат за документи\|ODT]]) и документи за испраќање на печатач ([[PDF]] или PS).		Кога пишувате текст, изменувате слика, создавате веб страни, слушате песна или гледате некој од Вашите омилени филмови на вашиот компјутер, се справувате со датотеки. За овие датотеки да може да бидат отворени, прочитани и изменети со Вашите апликации, тие мора да бидат во некаков формат. Форматот е тоа што овозможува апликацијата да ги разбере податоците кои се складирани во датотеката. Форматот, со други зборови, е режим за претставување на овие податоци. Многу често, форматите на датотеките се обележани со три знаци наречени екстензија или проширување, кое следува по нивното име. На пр. mypage.htm е документ напишан во [[HTML]]; Има специфични формати за слики (како [[JPEG]], [[PNG]], GIF, TIF, BMP), обични текстуални датотеки (ASCII, најчесто обележани со проширувањето .txt), за форматиран текст ([[HTML]], RTF, DOC, [[Отворен формат за документи\|ODT]]) и документи за испраќање на печатач ([[PDF]] или PS).

	== Отворени и затворени формати ==		== Отворени и затворени формати ==